درمان قطعی خشکی واژن

نوشتار پیش روی شما درباره عارضه است که بسیاری از بانوان در طول زندگی خود با آن مواجه می شوند. عارضه ای که با درد هنگام مقاربت همراه است. در مقابل برخی بانوان از ترشح بی اندازه واژن شکایت دارند. هر دو این دو گروه باید در نظر داشته باشند که ترشحات واژن در حد معمول سلامت ناحیه تناسلی را تضمین خواهد کرد. اما نه ترشحات زیاد واژن و نه خشکی بیش از حد آن عارضه ای نیست که بتوان آن را نادیده گرفت و باید به دنبال متخصص زنان خوب در شهر خود باشید تا سریعا علت این مشکل شناسایی شده کرده و روش هایی را برای درمان قطعی خشکی واژن به کار ببرد.

آیا می دانید در چه صورتی بانوان باید برای هر دو این عارضه ها به متخصص زنان مراجعه کنند؟ مشاهده چه علائمی می تواند خطرناک باشد؟ در ادامه به بررسی پیرامون خشکی واژن می پردازیم:

خشکی واژن چه نوع عارضه ای است؟

همانطور که در ابتدا بیان شد، ترشحات معمول واژن برای جلوگیری از برخی عفونت ها ضروری است، اما هنگامی که این ترشحات قطع و یا بیش از حد طبیعی باشد، بانوان را با مشکلات عدیده ای مواجه خواهد کرد.

زمانی که بانوان با خشکی واژن مواجه می شوند، اولین تاثیر آن را بر روابط جنسی خود مشاهده گر هستند. چراکه از مهم ترین نقش این ترشحات جلوگیری از درد در هنگام مقاربت است. ترشحات واژن که توسط هورمون استروژن تولید می شود موجب ضخیم شدن دیواره واژن و خاصیت ارتجاعی آن می شود. بنابراین با خشکی واژن این ترشحات تولید نشده و دیواره واژن نازک می شود. از این رو با آسیب پذیر شدن این دیواره بروز عفونت های واژینال نیز ممکن خواهد بود.

علت به وجود آمدن خشکی واژن

هورمون استروژن موجب حفظ رطوبت و همینطور سلامت بافت واژن خواهد شد؛ با نزدیک شدن به دوران یائسگی، سطح هورمون استروژن بدن بانوان کاهش پیدا کرده و همین امر موجب نازک شدن بافت واژن و خشک شدن آن می شود. خشکی واژن دلایل دیگری دارد که در ادامه به بررسی آن خواهیم پرداخت.

✨ کاهش سطح استروژن: شایع‌ترین علت، کاهش هورمون استروژن است که معمولاً پس از یائسگی رخ می‌دهد. همچنین در دوران پس از زایمان یا شیردهی نیز ممکن است سطح استروژن کاهش پیدا کند.

✨ یائسگی زودرس یا جراحی تخمدان: زنانی که به دلایل ژنتیکی یا جراحی تخمدان‌ها سطح استروژن پایینی دارند، بیشتر در معرض خشکی واژن هستند.

✨ مصرف برخی داروها: داروهای ضدافسردگی، ضدسرطان (به‌ویژه درمان‌های هورمونی برای سرطان سینه) و آنتی‌هیستامین‌ها می‌توانند باعث کاهش رطوبت واژن شوند.

✨ استرس و اضطراب: عوامل روانی مانند اضطراب و استرس می‌توانند باعث کاهش میل جنسی و کاهش ترشحات طبیعی واژن شوند.

✨ عوامل محیطی و سبک زندگی: مصرف دخانیات، دوش واژینال مکرر، استفاده از صابون‌های قوی یا محصولات بهداشتی غیرمناسب نیز می‌تواند به خشکی واژن منجر شود.

✨ بیماری‌های زمینه‌ای: بیماری‌هایی مانند دیابت یا اختلالات تیروئیدی هم ممکن است در بروز این مشکل نقش داشته باشند.

عوامل تاثیرگذار بر خشکی واژن

• داروهای آلرژی و سرماخوردگی
• داروهای ضدافسردگی
• مصرف سیگار و دخانیات
• مصرف مشروبات الکلی
• حساسیت به برخی از محصلات بهداشتی نظیر ژل شستشو دهنده واژن و…
• حمل بار سنگین و ایجاد فشار بر روی اندام تناسلی
• یائسگی
• استرس و اضطراب

نشانه های خشکی واژن چیست؟

خشکی واژن می‌تواند کیفیت زندگی روزانه و روابط جنسی زنان را تحت تأثیر قرار دهد. این وضعیت به دلیل کاهش رطوبت و نازک شدن بافت‌های داخلی واژن ایجاد می‌شود و با علائم مشخصی همراه است که شناخت آن‌ها به تشخیص و درمان سریع‌تر کمک می‌کند.

مهم‌ترین نشانه‌های خشکی واژن عبارتند از:

✨ سوزش و خارش داخلی: احساس سوزش یا خارش در ناحیه واژن به‌ویژه پس از فعالیت روزانه یا هنگام استفاده از شوینده‌ها.

✨ درد هنگام رابطه جنسی (Dyspareunia): کمبود رطوبت باعث درد، سوزش یا ناراحتی شدید در حین مقاربت می‌شود.

✨ کاهش ترشحات طبیعی واژن: واژن خشک‌تر از حالت طبیعی است و رطوبت کافی برای لغزندگی ندارد.

✨ خونریزی یا لکه‌بینی بعد از رابطه جنسی: به دلیل حساسیت و نازک شدن بافت واژن ممکن است خونریزی خفیف رخ دهد.

✨ عفونت‌های مکرر ادراری یا واژینال: خشکی واژن تعادل میکروبی محیط را به هم می‌زند و احتمال عفونت را افزایش می‌دهد.

✨ احساس فشار یا تنگی در واژن: بسیاری از زنان در زمان خشکی واژن حس می‌کنند واژن تنگ‌تر یا کمتر انعطاف‌پذیر شده است.

✨ کاهش میل جنسی: ناراحتی و درد ناشی از خشکی، می‌تواند باعث کاهش تمایل به رابطه جنسی شود.

چگونه می توان خشکی واژن را تشخیص داد.؟

اگر بانوان بدون داشتن اطلاع قبلی از علت و نشانه های خشکی واژن برای بررسی علائم و علت یابی آن به متخصص زنان مراجعه کنند، وی با بررسی سلامت عمومی فرد و همچنین با استفاده از روش های زیر می تواند تشخیص قطعی را اعلام کند:

بررسی علائم بالینی توسط بیمار

ولین گام در تشخیص خشکی واژن، توجه خود فرد به نشانه‌های واضح و محسوس است. این علائم شامل سوزش، خارش، درد هنگام رابطه جنسی، کاهش ترشحات طبیعی، و احساس کشیدگی یا خشکی داخل واژن است. اگر این علائم به‌صورت مداوم یا آزاردهنده بروز کنند، لازم است برای بررسی بیشتر به پزشک مراجعه شود.

معاینه فیزیکی توسط پزشک متخصص

پزشک متخصص زنان با انجام معاینه لگنی می‌تواند وضعیت بافت‌های واژن را از نظر نازکی، رنگ‌پریدگی، کشسانی و میزان رطوبت ارزیابی کند. در موارد خشکی، دیواره‌های واژن نازک، خشک و گاهی حساس یا قرمزرنگ به نظر می‌رسند.

بررسی سطح هورمون‌ها

در زنانی که در سن یائسگی یا پیش‌یائسگی هستند، پزشک ممکن است با تجویز آزمایش خون، سطح استروژن و سایر هورمون‌های جنسی را بررسی کند. کاهش سطح استروژن یکی از علل اصلی خشکی واژن است و نتایج آزمایش می‌تواند به تشخیص دقیق کمک کند.

بررسی سابقه پزشکی و دارویی

پزشک با گرفتن شرح‌حال کامل از بیمار درباره سوابق دارویی، زایمان، یائسگی، مصرف داروهای ضدسرطان یا ضدافسردگی و وضعیت روانی (استرس، اضطراب)، می‌تواند به وجود علل زمینه‌ای خشکی واژن پی ببرد. گاهی فقط با تغییر دارو یا درمان مشکلات زمینه‌ای می‌توان علائم را کاهش داد.

تست pH واژن

در برخی موارد، پزشک با استفاده از نوار تست pH، میزان اسیدی یا قلیایی بودن محیط واژن را اندازه‌گیری می‌کند. pH بالا می‌تواند نشان‌دهنده کاهش استروژن و خشکی واژن باشد، به‌ویژه در زنان یائسه. این تست ساده ولی کاربردی در تشخیص سریع کمک‌کننده است.

نمونه‌برداری در موارد خاص

اگر پزشک به علل غیرمعمول مانند عفونت مزمن، تغییرات غیرطبیعی سلولی یا ضایعات مشکوک مشکوک باشد، ممکن است نمونه‌برداری (بیوپسی) از دیواره واژن انجام دهد. البته این روش فقط در موارد خاص و نادر استفاده می‌شود.

راه های درمانی خشکی واژن چیست؟

استروژن درمانی

استروژن واژینال یا همان درمان استروژنی در واقع با کمک به بالا بردن سطح استروژن موجب افزایش تولید ترشحات واژن می شود. بانوان می توانند از روش های متنوعی برای این منظور استفاده کنند:

• استفاده از کرم های استروژن واژینال
• استفاده از حلقه استروژن واژینال
• استفاده از قرص های استروژن واژینال

هر یک از این روش ها با تشخیص پزشک و شرایط بیمار اننتخاب خواهد شد.

استفاده از روان کننده های واژینال

این راه درمانی اغلب به منظور سهولت در روابط زناشویی و جلوگیری از درد های ناشی از خشکی واژن استفاده می شود که معمولا راه درمانی کوتاه مدت است.

استفاده از لیزر درمانی

آنچه در حال حاضر توانسته علاوه بر عرصه های دیگر پزشکی در حوزه بیماری ها و جراحی های زنان نیز موثر واقع شود استفاده از تکنولوژی لیزر است. لیزر با ایجاد تحریک در دیواره واژن موجب افزایش خون رسانی و در نتیجه افزایش ترشحات خواهد شد که نهایتا درمان خشکی واژن را نیز در پی خواهد داشت.

استفاده از روش RF

این روش نیز با ایجاد تحریک بافت های داخلی رحم می تواند تولید هورمون استروژن را در پی داشته باشد که عامل مرطوب نگاه داشتن واژن است.

کربوکسی تراپی

یکی از روش های درمانی غیرتهاجمی برای رفع خشکی واژن، کربوکسی تراپی می باشد. که با استفاده از گاز کربن دی اکسید کربن سیستم گردش خون ناحیه تناسلی را تحریک خواهند کرد؛ که همین امر موجب ارسال اکسیژن کافی به این ناحیه و همینطور افزایش تولید کلاژن خواهد شد.

اوزون تراپی

از این روش با استفاده از تزریق اوزون، برای افزایش جریان خون در ناحیه مورد نظر و ترمیم بافت های آسیب دیده استفاده خواهد شد؛ که همین امر موجب درمان خشکی واژن خواهد شد.

عوارض خشکی واژن

• خارش یا سوزش ناحیه تناسلی
• عفونت دستگاه ادراری
• احساس درد در هنگام مقاربت
• خونریزی کم پس از برقراری رابطه جنسی
• تنفر از برقراری رابطه جنسی
• ابتلا به عفونت های قارچی در ناحیه تناسلی
• ایجاد زخم یا ترک در دیواره های واژن
• کاهش اعتماد به نفس
• کاهش میل جنسی
• بروز مشکلات در ارضا شدن
• ایجاد مشکل در روابط زناشویی

درمان خانگی خشکی واژن

برخی از تغییرات در سبک زندگی می تواند به رفع خشکی واژن یا کاهش درد در هنگام برقراری رابطه جنسی کمک کننده باشد، که در ادامه به بررسی این موارد خواهیم پرداخت.

رابطه جنسی منظم

رابطه و فعالیت جنسی منظم به رفع خشکی واژن می تواند کمک کننده باشد، چرا که منجر به افزایش جریان خون در بافت های واژن در هنگام برانگیختگی و تحریک شده و به تولید رطوبت کمک خواهد کرد.

محدود کردن استفاده از برخی از محصولات بهداشتی

می توان از مصرف برخی از محصولات بهداشتی نظیر صابون های معطر که منجر به خشکی بافت واژن می شوند، خودداری کرد.

مصرف مکمل های فیتواستروژن

فیتواستروژن ها در غذاهای گیاهی نظیر سویا، آجیل و دانه ها وجود داشته که در واقع مشابه استروژن عمل خواهند کرد. مصرف این مکمل ها ممکن است که در رفع خشکی واژن تاثیرگذار باشند.

استفاده از مرطوب کننده های واژینال

در صورت نیاز و برای رفع خشکی واژن و عمینطور برگرداندن رطوبت به واژن می توان از مرطوب کننده های مخصوص واژینال استفاده کرد.

استفاده از لوبریکانت ها یا روان کننده های جنسی

برای کاهش درد در هنگام برقراری رابطه جنسی می توان از روان کننده ها قبل از برقراری رابطه جنسی استفاده کرد؛ که منجر به کاهش حس ناخوشایند در هنگام دخول خواهند شد. از محصولاتی که دارای گلیسیرین و مواد گرم نیستند، استفاده کنید تا دچار حساسیت نشوید.

پیشگیری از بروز خشکی واژن

• پوشیدن لباس های زیر نخی و گشاد
• قبل از برقراری رابطه جنسی از پیش نوازی لذت ببرید.
• از مصرف برخی از کرم ها و لوسیون ها در ناحیه داخل واژن خودداری کنید.
• از مرطوب کننده های مخصوص واژن استفاده کنید.
• مصرف مکمل هایی نظیر ویتامین E و…
• تغییر رژیم غذایی مانند نوشیدن آب و مصرف سویا
• انجام فعالیت های ورزشی

هزینه درمان خشکی واژن

با توجه عوامل مختلفی نظیر شدت بیماری، نوع درمان تجویز شده توسط پزشک و مدت زمان درمان، هزینه درمان خشکی واژن برای هر فرد متفاوت خواهد بود. بنابراین برای مطلع شدن ازهزینه به متخصص زنان مراجعه کرده و معاینه شوید.

سخن پایانی

بانوان در ابتدا باید برای ارزیابی سلامتی عمومی خود به صورت سالیانه و یا در صورت تجویز پزشک به صورت 6 ماه یک بار به متخصص زنان مراجعه کنند، بنابراین اولین گام انتخاب بهترین متخصص زنان خواهد بود.

در مرحله بعد اگر بانوان علائمی را مشاهده کردند به صورت غیر معمول و غیر طبیعی باشد، باید برای پیگیری به سرعت به متخصص زنان مراجعه کنند.

سوالات متداول